Heerlijk: eindelijk die wandeling maken in de natuur of eropuit naar een andere stad. Of dat nu in je eigen omgeving is, of op vakantie. Maar wat als er plotseling een bosbrand uitbreekt of er een hevige overstroming is, en je per direct je verblijfplaats moet verlaten?
Door klimaatverandering krijgen we steeds vaker te maken met wisselend, extreem weer. Ook dichtbij huis. Zo zien we het ene jaar bijna de bodem van het Gardameer in Italië, het andere jaar dreigt het te overstromen. Dus wat doe je?
1. Wat te doen bij aardbevingen en andere acute noodsituaties
Een aardbeving overvalt je altijd, maar als je van tevoren weet wat je moet doen, kan dat schelen in de paniek die je ervaart. Blijf vooral waar je bent, ga niet rennen. Probeer te schuilen onder een stevige tafel of bureau. Is die niet voorhanden? Lig je in bed? Zoek een open plek en maak jezelf klein. Zit je in de auto? Een aardverschuiving wordt meestal veroorzaakt door langdurige regen- of sneeuwval, een aardbeving of een vulkaanuitbarsting. In de buurt van een kanaal, rivier of stroom is het goed deze in de gaten te houden. Verandert het waterpeil plotseling of wordt het water snel troebel?
Zit je in de auto? We zien het steeds vaker de afgelopen zomers: bosbranden. Zorg dat je snel weg kunt. Laat je informeren door lokale mensen of door de lokale radio. Je medicatie checkt: sommige medicijnen beïnvloeden je temperatuurregulatie. Jezelf verkoelt. Goed smeert. Moet je toch de zon in?
Wat ‘handig’ is bij een orkaan, is dat je enige voorbereidingstijd hebt. Is er een noodopvang in de buurt? Blijf je op je logeeradres? Vul flessen met drinkwater, en vul de badkuip en wasbak met water om mee te wassen en door te trekken. Contact met het water vermijdt. Niet met je auto door het water gaat rijden. Niet door het water gaat waden. Je auto verlaat als water om je heen plotseling stijgt. Bij een tsunami geldt: ga zover mogelijk en zo hoog mogelijk van zee vandaan. Elke meter telt. Zie je de golf? Dan ben je te dichtbij. Is er een officiële tsunamiwaarschuwing? Evacueer dan direct, volgens de tsunami-evacuatieroute. Als je evacueert, neem dan eventuele huisdieren mee. Ga pas terug naar je verblijf als autoriteiten zeggen dat het veilig is.
2. Voorbereiding en meldpunten voor vakantiegangers
Check vóór je op reis gaat altijd het reisadvies van NederlandWereldwijd en zet hun noodnummer in je telefoon: +31 247 247 247. Mocht je op vakantie zijn en in de problemen komen, neem dan contact op met NederlandWereldwijd of met je reisorganisatie. Je hoopt het natuurlijk nooit mee te maken, een natuurramp tijdens je vakantie. Maar mocht het je toch ooit overkomen, dan is het fijn als je weet hoe je moet handelen als je verwondingen oploopt.
Heb je met spoed een hulpdienst nodig? De zomervakantie staat voor de deur, maar volgens het Rode Kruis zijn we niet goed genoeg voorbereid op mogelijke natuurrampen die op ons pad kunnen komen. Overstromingen en bosbranden zijn geen uitzonderingen meer, maar hoe bereiden we ons daar het beste op voor, wanneer we op vakantie zijn?
"Overstromingen en extreme hitte komen steeds dichter bij huis", zegt Rode Kruis-woordvoerder Nicole van Batenburg bij Spraakmakers. Drie op de vier mensen weten niet bij welke instanties ze terecht kunnen wanneer er een natuurramp plaatsvindt. In advertenties zien we ideale plekken en denken we de verantwoordelijkheid even los te kunnen laten, zegt toerismedeskundige Goof Lukken. Wanneer je bij een reisorganisator boekt, is dit in principe ook het geval, al boeken we tegenwoordig veelal zelf onze vakanties. "Dan ben je ook zelf verantwoordelijk voor je reis", zegt Lukken. "Zorg daarom dat je goed naar de kleine lettertjes kijkt en voorbereid op reis gaat."
Het nieuws van de vakantiebestemming vooraf in de gaten te houden, geeft Lukken als gouden tip. Luisteraar Sigrid Steverink maakte tijdens haar vakantie naar het Gardameer hevig noodweer mee. "De hagelstenen waren zo groot als tennisballen, de camping was verwoest en onze auto total loss", vertelt Steverink. "Ik wist wel dat het er kon spoken, maar hierop konden we ons niet voorbereiden." Steverink vertelt dat zij en haar gezin de ochtend erna gingen schakelen. "Een stormdrukte", zegt ANWB-woordvoerder Stephan Grout over deze periode bij de ANWB. Het schadegebied was groot en de centrale had binnen korte tijd wel duizend dossiers openstaan. "Niet iedere beller had ons nodig, maar wist niet waar ze moesten zijn. Dat zorgde voor vertraging op de lijn."
De ANWB probeert deze vakantiegangers via ieder mogelijk kanaal te bereiken om hen zo goed mogelijk te kunnen informeren. Grout tipt vakantiegangers om informatie vooraf op te zoeken. Rode Kruis-woordvoerder Batenburg raadt vakantiegangers aan om een noodtas klaar te zetten die hun paspoort, verzekeringspas en een powerbank bevat. Daarnaast tipt ze reizigers om de reis-app van de overheid te downloaden, evenals de EHBO-app, om zo goed mogelijk op de hoogte te zijn van ontwikkelingen en wat te doen bij een noodgeval.
3. Praktische tips voor verschillende noodsituaties
Bij overstromingen kan het het geval zijn dat er geen telefonisch bereik is. "Praat dan met de lokale bevolking of zoek een televisie of radio op en zorg dat je op de hoogte bent van de laatste adviezen." Batenburg tipt kampeerders om vooraf goed uit te zoeken op wat voor plek een camping precies ligt en mogelijke risico's in kaart te brengen voor vertrek. Valkenburg aan de Geul werd in 2021 zwaar getroffen door een overstroming van de rivier. Burgemeester Daan Provoo vertelt dat het de nieuwe realiteit is en er momenteel evacuatieprotocollen klaarliggen voor deze situaties. De burgemeester vindt dat organisaties, zoals het Rode Kruis en de ANWB, burgers dienen te informeren over de mogelijke risico's van hun bestemmingen. Spraakmaker en hoofdredacteur van EW Hella Hueck stelt dat er wellicht een oplossing bij reisorganisaties zou kunnen liggen. "Ik wil de verantwoordelijkheid niet bij de burger wegnemen, maar misschien kunnen ze daar ook informeren."
Waarop Provoo aanvult met de mening dat er vanuit gemeentes en de overheid beter naar risico's voor locaties dient te worden gekeken bij het toekennen van vergunningen voor recreatie-accomodaties.
Bij een aardbeving is de adviezen: Blijf op je plek, niet rennen; schuilen onder tafel of bureau; als dat niet kan, maak jezelf klein en bescherm hoofd; blijf uit de buurt van ramen; buiten: blijf uit de buurt van lantaarnpalen, gebouwen, bomen en elektriciteitslijnen. Bij overstromingen: contact met het water vermijden; als je 15 centimeter in water staat, kan stroming je omver trekken; water rijden of lopen kan gevaarlijk zijn; als water stijgt, uit auto stappen; geen elektrische apparaten gebruiken die nat zijn. Bij zware storms: tijd voor voorbereiding; tas met spullen klaarzetten; flessen water vullen; badkuip en wasbak vullen; binnenhalen wat door de wind kan gaan.
Een goede voorbereiding kan veel onzekerheid wegnemen. Informeer jezelf vooraf over mogelijke risico's op je bestemming, blijf alert tijdens je verblijf en volg altijd de aanwijzingen van de lokale autoriteiten op. Heb je tijdens je reis vragen of behoefte aan advies?
4. Verzekeringen en calamiteitenfonds
Additionally, tips over verzekeringen en het calamiteitenfonds worden benoemd: een annuleringsverzekering is handig om kosten vergoed te krijgen bij calamiteiten; het Calamiteitenfonds vergoedt extra kosten of een deel van je reissom bijgeboekte reizen die geannuleerd of aangepast moeten worden door extreme gebeurtenissen.
Als je geboekt hebt via een reisorganisatie, is zij vaak als eerste verantwoordelijk om jou in veiligheid te brengen en een oplossing te bieden, zoals een andere accommodatie of je veilig thuisbrengen. Bij los geboekte reizen moet je bij elk van de betrokken partijen contact opnemen. Voor extra kosten door evacuatie kun je vergoedingen krijgen via de reisorganisatie of reisverzekering, afhankelijk van je polis.
tags: #essentie #toerist #natuurrmap