Carnaval Festival is een donkere attractie in het Nederlandse attractiepark De Efteling. De attractie bevindt zich aan het Carnaval Festivalplein en kenmerkt zich door een kleurrijke voorgevel met twee poppen die een rood uithangbord vasthouden. Via een poort onder de voorgevel betreedt men de wachtruimte. De wachtruimte bestaat uit een grote ruimte met diverse ansichtkaarten aan de muur. Op de ansichtkaarten zijn diverse landen samen met de hoofdpersonages, Jokie en Jet, van de attractie afgebeeld. Verder is de ruimte gevuld met gekleurde stippen en hangen er witte lichtbollen met rode neuzen aan het plafond. In het midden van de wachtruimte staat een boom die via het dak boven de attractie uitsteekt. Het laatste deel van de wachtrij verloopt via een smalle gang waarbij bezoekers een trap oplopen. Het hoogteverschil is noodzakelijk om de draaischijf over te kunnen steken.
Historische achtergrond en ontwerper
Carnaval Festival is de eerste attractie in het park die is ontworpen zonder bemoeienis van het attractiepark zelf. De ontwerper was Joop Geesink. Joop Geesink tekende zelf alle poppen en ontwierp heel het gebeuren. Begin jaren tachtig, tijdens een bezoek aan Walt Disney World, raakt Geesink geïnspireerd door It's A Small World. Hij vraagt vormgever Bert Outmaijer de verantwoordelijkheid te nemen voor de vertaling van zijn ontwerpen tot een ruimtelijk model. Joop kwam eigenlijk drie jaar geleden op ons verzoek bij De Efteling als adviseur. Maar dat werkte niet helemaal. We konden het goed met elkaar vinden, maar al gauw merkten wij dat Joop iemand was die zelf iets wilde maken. Toen kwam het idee hem een heel groot project te laten maken. Dat werd Carnaval Festival. Dat kon hij zelf ontwerpen en uitwerken. Op die manier was hij in zijn element.
Begin 1980er jaren werd besloten Carnaval Festival te openen in 1984 als vervanging voor Fata Morgana, die dat seizoen nog niet kon openen. Tijdens de bouw werd een tijdelijke werkplaats gerealiseerd waar Geesink zijn poppen en decorstukken kon bouwen. De figuren van een draak en aap werden in het buitenland gefabriceerd. Een persconferentie werd gegeven op 1 februari, maar Geesink bleek ongeneeslijk ziek en overleed later in mei 1984, kort voor de officiële opening. Ondanks zijn korte leven aan de attractie heeft hij de meeste ontwerpaspecten compleet neergelegd en getekend.
Techniek, decors en de ritervaring
Via een poort onder de voorgevel betreedt men een wachtruimte met ansichtkaarten en Jokie en Jet die de reiziger begeleiden door verschillende werelddelen. De attractie gebruikt een omnimoversysteem, met een oneindige trein van 188 voertuigen die elk rond hun eigen as kunnen draaien. De rit duurt ongeveer acht minuten en voert langs vijftien landen en continenten, van Nederland en Frankrijk tot Azië en Afrika. De muziek ondersteunt de verschillende scènes en werd op diverse momenten aangepast en uitgebreid. De poppen en decors weerspiegelen traditionele en herkenbare elementen van elk land, zoals de Moulin Rouge in Parijs, Londense taferelen en traditionele kostuums in Azië en Afrika. De gondels bieden zicht- en gehoorervaringen; sommige scènes bevatten zelfs bewegende elementen zoals een draak of een gorilla die in de omgeving interacteert.
Tijdens de rit passeren bezoekers meerdere landen: Nederland, België, Rivièra, Frankrijk, Engeland, Schotland, Duitsland, Zwitserland, Italië, Japan, China, Alaska, Afrika, Mexico en Hawaï. In het park is Carnaval Festival bekend om zijn herkenbare muziek en zijn kleurrijke, feestelijke houding. De rit wordt ondersteund door muziek die als een oorwurm wordt ervaren en in diverse landen en scènes anders klinkt, tot een Italiaans thema met mandoline en violen in de latere fasen. De audio en poppen dragen bij aan de beleving en de aanwezigheid van Jokie en Jet aan de voorzijde van de kar ontbreekt niet.
Renovatie en recente ontwikkelingen
Update 1 april 2023: Een nieuwe sound en snelheid voor Carnaval Festival? Nee hoor, deze aankondiging was een 1 april grap! Carnaval Festival krijgt een muzikale update. Steven van Gils, Efteling-woordvoerder: “De iconische attractie, Carnaval Festival, waarin je met Jokie & Jet rondom de wereld reist, krijgt na 39 jaar een muzikale update. Na uitvoerig onderzoek door onze afdeling Strategie & Inzicht, gesprekken met de professor Popmuziek en meerdere enquêtes onder onze bezoekers, zijn we tot de conclusie gekomen dat de attractie toe is aan een nieuwe sound, die beter past in het huidige tijdsbeeld. We gaan sneller, energieker en verrassender worden. Met deze nieuwe muzikale richting willen we laten zien dat we meer in petto hebben dan alleen nostalgie.”
In de context van de renovatie zijn ook aanpassingen aan gondels en de geluidsinstallaties doorgevoerd zodat de rit nog beter voelbaar is. Bram van Sprang, Audio Engineer, benadrukte het belang van muziek voor de beleving en dat er ruimte is voor “volledig next level” werken met Lucas & Steve als uitvoerders. Een betrouwbare samenwerking met experts zoals professor Popmuziek van KU Leuven werd genoemd, wat aangeeft hoe serieus de update wordt genomen. Bij de renovatie werd ook aandacht besteed aan de wachtrij en de algemene uitstraling, waaronder schilderwerk en vernieuwde scènes in Afrika- en Azië-gebieden. De attractie blijft een belangrijke pijler van de Efteling, met een geschiedenis die teruggaat tot de opening in 1984 en het ontwerp onder leiding van Joop Geesink.
Bezoekerservaring en openingsverhalen
Carnaval Festival is een van de langste ritten in de Efteling met ongeveer acht minuten. De ritbeleving wordt gereduceerd tot een poort onder een rood doek, waarna bezoekers onder begeleiding van Jokie en Jet de werelddelen doorkruisen. De wachtruimte bevat ansichtkaarten, een boom die uit het dak steekt en een televisieserie over Jokie die te zien is via een kijkgat in de achterzijde van een televisie. In de laatste ruimte ontvang je een foto van de bezoekers in het voertuig en kun je souvenirs kopen in een klein winkeltje genaamd Confetti!. De combinatie van decors, muziek en poppen maakt de attractie tot een herkenbaar onderdeel van De Efteling en een voorbeeld van hoe muziek een verhaal kan vertellen binnen een darkride.
